Jesteśmy organizacją skupiającą firmy zainteresowane wdrażaniem innowacji do polskiego systemu zdrowia. Wspieramy firmy, instytuty, fundusze i start-upy, zapewniając przyjazne i transparentne środowisko biznesowe oraz promując rozwój naukowy i innowacyjne terapie.
Naszym celem jest uwzględnienie psylocybiny i MDMA w ramach kontrolowanego systemu medycznego oraz wspieranie badań klinicznych weryfikujących ich skuteczność i bezpieczeństwo. Aktywnie działamy na rzecz korekty polskiego prawa zgodnie z międzynarodowymi standardami oraz wspieramy transfer wiedzy ze środowiska akademickiego do przemysłu, z myślą o praktycznych zastosowaniach biznesowych.
Globalna perspektywa substancji psychodelicznych – gdzie jesteśmy, dokąd zmierzamy?
PERSPEKTYWA PRAWNA
ᐳ Klasyczne psychodeliki są w wykazie I-P, o czym stanowi Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych.
ᐳ Następnie, zgodnie z art. 33. ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii – Substancje psychotropowe grupy I-P mogą być używane wyłącznie w celu prowadzenia badań (naukowych) […]
ᐳ Z kolei Konwencja o substancjach psychotropowych, sporządzona w Wiedniu dnia 21 lutego 1971 r. w Artykule 7 stanowi, że: „W odniesieniu do substancji umieszczonych w Wykazie I Strony powinny: a) zabronić wszelkiego używania tych substancji, z wyjątkiem używania ich do celów naukowych lub bardzo ograniczonych celów leczniczych przez należycie upoważnione osoby, pracujące w instytucjach leczniczych lub naukowo-badawczych, znajdujących się pod bezpośrednim nadzorem ich Rządów lub wyraźnie przez nie upoważnionych; […]” To oznacza, że nasza ustawa nie wdrożyła w pełni ww. Konwencji. Jeżeli tak by się stało, mogłoby to stanowić podstawę do zmiany całego systemu.
ᐳ Kładziemy nacisk na medykalizację tych substancji, gdzie trzema z wielu powodów jest to, że:
ᐳᐳ zgodnie z definicją legalną narkomanii (pochodzącej ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii), narkomania to stałe lub okresowe używanie w celach innych niż medyczne środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych, w wyniku czego może powstać lub powstało uzależnienie od nich – substancje psychodeliczne zaś mają leczyć;
ᐳᐳ chodzi o kontrolowane podanie – i nie mówimy tu o internetowej recepcie, ale podanie po okiem uprawnionej osoby (lekarza) w kontrolowanym środowisku (np. w klinice); substancje te są swoiście niebezpieczne, przykładowo obecnie z podania substancji psychodelicznych wyklucza się osoby cierpiące na schizofrenię, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, borderline lub doświadczające w ostatnim czasie epizodów psychotycznych;
ᐳᐳ Konwencja o substancjach psychotropowych sama stanowi o celach leczniczych, a mamy na względzie, że Polska jest członkiem ONZ.
PERSPEKTYWA OCHRONY ZDROWIA
ᐳ Zaburzenia psychiczne, w tym schizofrenia paranoidalna, są na świecie jedną z głównych przyczyn niepełnosprawności (źródło). Chorzy mają gorszą jakość życia i obarczeni są dodatkowo zwiększonym ryzykiem przedwczesnej śmierci, o 10–20 lat w porównaniu z osobami zdrowymi (źródło). Zgodnie z analizą Senatu, w Polsce w wyniku samobójstwa śmierć ponosi więcej osób niż w wypadkach drogowych. Globalne obciążenie ekonomiczne zaburzeniami psychicznymi oszacowano na 8,5 biliona USD w 2010 roku zaś The Lancet Commission w raporcie z 2018 roku dotyczącym zdrowia psychicznego stwierdziła, że zaburzenia te będą kosztować globalną gospodarkę 16 bilionów dolarów do 2030 r.
ᐳ Jak wskazywał Prof. Heiztman podczas kwietniowego Kongresu Rzecznicy Zdrowi, zaburzenia psychiczne mają dziś charakter epidemiczny – aż 26 proc. osób jest zagrożonych zaburzeniami zdrowia psychicznego, które ujawnią się w trakcie życia i będą wymagały pomocy. W 2023 r. wystawiono ponad 1 mln 400 tys. zwolnień lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych (łącznie na 26 mln dni). – Problem ten dotyczy 8-9 mln osób, a obecnie mamy ok. 5 tys. psychiatrów czynnych zawodowo oraz 536 psychiatrów dziecięcych. Nie są oni w stanie pomóc tak ogromnej rzeszy ludzi. Jest to niemożliwe. Dlatego musimy rozwijać sposoby szybkiej i skutecznej interwencji – tłumaczył (źródło).
ᐳ W ostatnich dziesięcioleciach nie nastąpił żaden znaczący przełom w dziedzinie opieki psychiatrycznej w zakresie skuteczniejszych metod leczenia chorób, takich jak PTSD, depresja, zaburzenia lękowe czy też uzależnienia.
ᐳ Są też choroby psychiczne, na które nie mamy leków. Jak wskazuje australijskie TGA (Therapeutic Goods Administration), które odpowiada za wprowadzenie MDMA i psylocybiny do leczenia – odpowiednio – PTSD i depresji lekoopornej: […] the decision acknowledges the current lack of options for patients with specific treatment-resistant mental illnesses (źródło). Australia jako pierwsza na świecie dokonała częściowej reklasyfikacji ww. substancji z odpowiednika wykazu I-P do wykazu II-P; w Australii psychiatrzy mogą przepisywać ww. substancje na receptę, a podanie następuje wg zatwierdzonego odpowiednio protokołu, w przeznaczonym do tego budynku.
ᐳ Tak jak wyżej zostało wskazane, potrzebujemy przełomu w dziedzinie opieki psychiatrycznej, potrzebujemy innowacji, które będą stanowić być może także profilaktykę w stosunku do nadchodzącej epidemii zaburzeń psychicznych. Obserwowany wzrost zapotrzebowania na tego typu rozwiązania stwarza przestrzeń dla rynku, co niesie za sobą też szczególne znaczenie dla małych i średnich przedsiębiorstw, o czym poniżej.
PERSPEKTYWA GOSPODARCZA
ᐳ Rynek zdrowia psychicznego wycenia się na o wartości około 566 miliardów dolarów do 2032 roku w skali globalnej (z drugiej strony, WHO szacuje, że każdego roku tracimy około 12 miliardów dni roboczych z powodu depresji i lęku, co kosztuje światową gospodarkę prawie 1 bilion dolarów rocznie).
ᐳ Z kolei inspiracją może być tutaj raport „Two Steps Forward, One Step Back: The Long Road to Success in CNS” autorstwa IQVIA, który dotyczy również substancji psychodelicznych, z którego wynika, że to mniejsze firmy napędzają innowacje w obszarze ośrodkowego układu nerwowego (CNS), szacuje się, że obecnie stanowią 84% całego pipeline’u branży CNS.
ᐳ Za granicą branża substancji psychodelicznych jest bardzo szerokiego spektrum. Zarządzanie biznesem substancji psychodelicznych na świecie obejmuje różne rodzaje podmiotów. W zależności od profilu działań, obszerny rynek można podzielić na kilka głównych kategorii.
Pierwszą z nich tworzą podmioty specjalizujące się w uprawie, ekstrakcji i produkcji substancji psychodelicznych, takie jak RED LIGHT HOLLAND czy Psigen.
Druga grupa obejmuje przedsiębiorstwa pracujące nad rozwojem nowych terapii i leków, wykorzystujących substancje psychodeliczne, np. COMPASS Pathways czy Albert Labs.
W trzeciej kategorii są firmy, których badania koncentrują się na substancjach psychodelicznych znanych od dziesięcioleci, takich jak LSD czy psylocybina, np. GH Research i Small Pharma.
Czwarty sektor skupia się na nowszych substancjach i metodach terapii psychodelicznej, jak np. CYBIN czy ATAI Life Sciences. Są tutaj firmy rozwijające substancje, które mogą mieć działanie terapeutyczne bez efektów halucynogennych, na przykład PSILERA i ONSENRO.
Piąta kategoria obejmuje technologie i usługi zwiększające lub modyfikujące doświadczenia psychodeliczne, np. Entheo Digital.
Szóstą z kolei grupę tworzą organizacje oferujące szkolenia z zakresu terapii psychodelicznej, jak Fluence.
Do siódmej kategorii należą platformy i społeczności online, które oferują wsparcie i informacje na temat substancji psychodelicznych, takie jak np. PsiloHealth.
Ósmy sektor obejmują kliniki i ośrodki odosobnienia oferujące terapie psychodeliczne w ustronnych, kontrolowanych warunkach, np. Field Trip Health i Nushama.
Dziewiątą kategorią są firmy dostarczające narzędzia, dane i usługi wspierające badania nad psychodelikami, jak np. Clerkenwell Health czy Osmind.
Dziesiątą gałąź stanowią media i platformy informacyjne, skoncentrowane na nowościach z branży psychodelicznej, m.in. Psychedelic Alpha i The Third Wave.
Dalej można wymienić usługi telemedyczne i aplikacje wspierające terapie psychodeliczne, jak Innerwell czy Maya.
Kolejną grupą są organizacje non-profit prowadzące badania nad psychodelikami, w tym MAPS, znana z badań nad terapeutycznym zastosowaniem MDMA.
I na końcu listy mamy firmy oraz ośrodki oferujące usługi związane z dobrostanem i rozwojem duchowym w kontekście substancji psychodelicznych, jak BEYOND.
W Polsce sektor ten wciąż pozostaje w początkowej fazie rozwoju. Na świecie branża psychodelików również znajduje się na etapie wczesnym, co stwarza możliwość dla naszego kraju, by odegrać w niej istotną rolę i stać się aktywnym uczestnikiem tego dynamicznego procesu, zamiast jedynie podążać za globalnymi liderami, jak to ma miejsce w przypadku sztucznej inteligencji.